SIB Amsterdam

Door Hans van Andel 

Het was nog vroeg toen de SIB-ers zich op het CS van Amsterdam verzamelden voor de excursie naar het KIM (Koninklijk Instituut voor de Marine) om aldaar meer te horen over het KIM in het algemeen en piraterij in het bijzonder. Na een gezellige, maar niet al te spannende reis, werden we hartelijk ontvangen door twee senaatsleden van het Korps Adelborsten die ons een kopje koffie aanboden in ‘de woonkamer’ van het KIM, een grote zaal met enkele plakkaten met wijze spreuken erop. Na enige uitleg kregen we een rondleiding over het terrein en kregen we ook een kijkje in één van de kamers van een van de Adelborsten die volgens eigen zeggen rommelig waren, maar in vergelijking met de meeste studentenkamers een toonbeeld van netheid waren.

             Het tweede deel van onze excursie bestond uit een lezing van ex-SIB-er en docent aan het KIM, de heer Bon over piraterij in Somalië. Hij gaf ons op een zeer heldere en steekhoudende wijze inzichten in de problemen waaruit piraterij voortkomt en de problemen die deze piraterij met zich meebrengt. Ik denk dat ik namens iedereen spreek als ik zeg dat het een zeer interessante en educatieve lezing was.

             Na afloop van de lezing werd ons door de adelborsten een lunch in de bedrijfskantine aangeboden. Hier werd naast brood ook stevige boerenkool en hachee geserveerd. Het is namelijk traditie bij het KIM om ’s middags warm te eten.

             De excursie werd afgesloten met een bezoek aan de brugsimulator, een fantastische simulator van de brug van een van de fregatten van de marine. Ook hier kregen we weer een uitgebreide uitleg over de werking en het nut van de simulator. Natuurlijk rees meteen de vraag wat er gebeurde als er een andere boot geramd werd, het antwoord werd al snel duidelijk: niets.

             Het bezoek aan het KIM was weer een zeer geslaagd SIB-uitje waarbij we zowel over het KIM en piraterij veel te weten zijn gekomen en daarnaast ook een hele leuke en gezellige dag hebben gehad!

Door Luuk Nijman 

Kan een rechtsstaat nog functioneren als rechters en advocaten met de dood worden bedreigd? Het is een vraag waar de vrijwilligers van Advocaten Zonder Grenzen zich regelmatig mee geconfronteerd zien. Donderdag 12 maart gaf een aantal van hen een workshop aan SIB-leden, waarbij ze hun ervaringen uit onder meer Suriname, de Filippijnen en Guantanamo Bay deelden met de aanwezigen.

De medewerkers van Advocaten Zonder Grenzen zijn in het dagelijks leven actief in de Nederlandse advocatuur. De belangrijkste doelstelling van de stichting is het bevorderen van de van de toegang tot recht. Voorzitter Hein Karskens: “De vorming van een rechtsstaat leidt tot een stabiele maatschappij en meer welvaart, en het afnemen van armoede.” De werkwijze van Advocaten Zonder Grenzen bestaat uit het opzetten van projecten in landen waar een stabiele rechtsstaat geen vanzelfsprekendheid is, bijvoorbeeld doordat het regime dit tegenhoudt. In samenwerking met lokale organisaties worden fact finding missions georganiseerd. In het geval van de Filippijnen werden rechters, advocaten en journalisten die zich inzetten voor mensenrechten en zich kritisch uitlieten over het regime ernstig bedreigd en in sommige gevallen zelfs vermoord. Advocaten Zonder Grenzen stelt vervolgens een rapport op dat invloed heeft op de reputatie van een land binnen de internationale gemeenschap. Het is zaak om ook na dit soort missies druk te blijven uitoefenen op lokale autoriteiten, die de indruk wekken mee te werken maar vervolgens geen veranderingen doorvoeren.

Behalve dergelijke kortlopende projecten heeft de organisatie ook een aantal structurele projecten, zoals bijvoorbeeld in Suriname. Hier zijn Nederlandse advocaten actief die veel vooruitgang hebben geboekt in het de invoering van rechtshulp aan minderjarigen. Advocate Malon Krans vertelt geanimeerd over de chaotische toestand in de Surinaamse rechtszaal, waar volgens het Nederlandse rechtssysteem en in het Nederlands recht wordt gesproken, maar wel op een manier die past binnen de Zuid-Amerikaanse cultuur. Advocaten Zonder Grenzen heeft zich hard gemaakt voor het toewijzen van advocaten aan jeugddelinquenten, maar ook voor het instellen van een vergoeding aan deze advocaten.

De aanwezige studenten kregen ruim de gelegenheid de sprekers enkele kritische vragen te stellen, bijvoorbeeld of het werken aan toegang tot het recht wel zin heeft als de bevolking toch al geen vertrouwen heeft in het concept rechtsspraak. Een ander discussiepunt betrof de vraag of een stabiele rechtsstaat nu écht leidt tot meer welvaart, of dat economische ontwikkeling juist eerder een randvoorwaarde is voordat men zich druk gaat maken over een goede rechtsgang. Lastige kwesties waar geen eenduidig antwoord op bestaat, waarop voorzitter Karskens voorstelde het er tijdens de borrel nog eens rustig over te hebben. 

Door Chrissie Hendriks 

Op een winterse donderdagmiddag verzamelt een groepje enthousiaste SIB-leden zich op Amsterdam CS. Samen zullen we een bezoek brengen aan de Iraakse ambassade te Den Haag. We zijn nieuwsgierig over wat ons te wachten staat. Zou dit land in crisis ergens in een duister hoekje van de ambassade wijk weggestopt zijn? Mogen we wel al die politiek gevoelige vragen stellen waarop we het antwoord zo graag willen weten? 

Op de eerste vraag luidt het antwoord in elk geval ontkennend. De ambassade van Irak is sinds 2004 weer actief in Nederland na een politiek onrustige periode. Het statige ambassadegebouw is daarom grondig gerenoveerd en over ruimte hebben de ambassade medewerkers zeker niet te klagen. Als we na aankomst besluiten buiten nog even te wachten op enkele SIB-leden die op eigen gelegenheid afreizen, wordt het hek plotseling geopend. Men maant ons naar binnen te komen. We worden in een riante wachtkamer neergezet, waar enkele leden zich verwonderen over het kitscherige berglandschapje dat trots aan de muur prijkt; zou dit nu een typisch Iraaks staaltje schilderkunst zijn (N.B.: met de Vermeer-reproductie van een Delfts stadsgezicht in de gang toont de ambassade ook haar appreciatie voor de cultuur van het gastland)? Vervolgens wordt ons vriendelijk verzocht onze mobieltjes in te leveren, wat tot enige verontrusting onder het SIB-gezelschap leidt. Zouden ze ons nu al verdenken van spionage? 

Gedurende ons bezoek spreken we met drie ambassademedewerkers en de ambassadeur. Allen zijn ze blij nu eens de gelegenheid te hebben een andere kant van hun land te laten zien. Ten tijde van het Saddam-regime werd het werk op de ambassade hen erg lastig gemaakt. Maar sinds enkele jaren zijn ze weer vol goede moed bezig met het leggen van waardevolle contacten. Nederland is voor Irak een interessant land vanwege haar agrarische expertise. De ambassade heeft contact met wetenschappers en politici om Nederlandse ervaring te kunnen gebruiken voor de opbouw van de Iraakse agrarische sector. De ambassadeur spreekt over de rol van Irak in de wereld en de verhouding tot de VS. Hij zegt het jammer te vinden dat de VS momenteel zo’n negatief imago in Europa hebben. Volgens hem straalt dit af op de publieke opinie over Irak.  

Na wat initiële aarzeling durven de aanwezige SIB-leden hun vragen over mensenrechten, de positie van vrouwen in Irak en de mislukkingen van de oorlog te stellen. De vier mannen doen hun best overal antwoord op te geven. Hoewel het lastig is om in te schatten hoe eerlijk (of politiek correct) de antwoorden zijn, is het een boeiend gesprek. Na afloop krijgen we een rondleiding door het gebouw. We eindigen bij een eetzaal, waar de tafel al mooi gedekt is voor een etentje later die avond. In het koffiekamertje krijgen we een welkom kopje oploskoffie en de beschikking over een onophoudelijk aangevulde voorraad roomboter koekjes (van de Appie, dat dan weer wel). Af en toe komt er een gesjeesde ambassademedewerker smullend van een Magnum-ijsje binnen om iemand op te halen voor de borrel elders in het pand. Op de ambassade werkt men doorgaans tot vier uur ’s middags, daarna is het borreltijd. Een luizenleventje, zo lijkt het.  

Deze middag hebben we beide kanten van het ambassadeleven meegemaakt. Het was een boeiende ontmoeting, die het gangbare beeld van Irak in de media in perspectief plaatste. Moe maar voldaan vertrokken we weer richting Amsterdam.

Door Lotte Heuberger

Op vrijdag 30 januari zijn we met een groep Sib-ers naar De Nederlandsche Bank (DNB) geweest om van iemand die zich op het heetst van de snede bevindt te horen hoe het nou precies zit met de huidige financiële crisis. Na heel wat telefoontjes, omdat we niet naar het fameuze DNB gebouw aan het Frederiksplein gingen, maar naar een ander gebouw er vlakbij, wat nogal lastig te vinden bleek, gingen we om 15.15 dan toch eindelijk naar binnen. We werden heel hartelijk ontvangen met koffie, thee en chocolaatjes. Na het nuttigen van deze kleine versnaperingen was het tijd voor het meer serieuze gedeelte van ons bezoek namelijk een lezing over de financiële crisis en de rol van DNB daarbinnen verzorgd door Melle Bijlsma, toezichthouder bij DNB. De heer Bijlsma is werkzaam binnen de divisie financiële stabiliteit en vertelde de afgelopen tijd zeker veel overuren te hebben gedraaid.. 

De oorzaken van de kredietcrisis komen kort samengevat op het volgende neer: er zat teveel geld in het systeem, er was sprake van een hoge leverage, er waren allerlei nieuw financiële innovaties met te hoge risico’s en de Amerikaanse huizenmarkt stortte in. Met name de verspreiding en de heftigheid van de crisis zijn opvallend, aldus Bijlsma. Een relatief beperkte Amerikaanse kwestie heeft zich razendsnel tot een wereldwijd probleem ontwikkeld. Alleen een paar academici en echte zwart kijkers hadden tweeëneenhalf jaar geleden kunnen voorspellen dat dit zou gebeuren.

      De DNB heeft als advies en controle orgaan binnen onze economie haar steentje bijgedragen aan de aanpak van de financiële crisis. In Europa hebben de autoriteiten, naar mening van Bijlsma, goed gehandeld. Er is snel een plan ontwikkeld op Europees niveau waarbij kapitaalinjecties in banken en garantieplannen voor de lange termijn financiering centraal staan. Als voorbeeld werd er tijdens de lezing naar ING gekeken. Deze bank heeft een balans van 1300 miljard, waar Nederland een BNP heeft van 550 miljard. Hieruit valt wel af te leiden dat mocht er iets mis gaan met ING dit duidelijk een onoverzienbaar probleem zou opleveren. Daarom heeft de overheid geld geleend aan ING. Het geld is geleend en niet gegeven en ING kan de staat uitbetalen tegen 150 procent of met behulp van aandelen. Dit zou dus inderdaad weleens gunstig kunnen uitpakken voor de Nederlandse staatskas, zoals minister Bos al een tijdje roept. De kredietcrisis heeft er in ieder geval voor gezorgd dat men in de financiële wereld voortaan voorzichtiger zal handelen aan de hand van nieuwe regels en standaards. Tenslotte deed Bijlsma een kleine voorspelling dat de economie in 2010 waarschijnlijk weer een voorzichtig herstel zal gaan tonen.

      Na afloop van en tijdens de lezing werden er nog een paar kritische vragen gesteld. Zoals: Wist DNB niet al heel lang dat IJslandse banken niet erg betrouwbaar waren? Het antwoord was ja, maar iedereen die er in geïnteresseerd was had dit ook kunnen weten. Het probleem is geweest dat de meeste mensen zich er niet in hebben verdiept omdat ze nooit hadden gedacht dat er iets dergelijks zou kunnen gebeuren als is gebeurd met het faillissement van de IJslandse overheid. 

Na afloop van het bezoek aan DNB hebben we met zijn allen in een café in de Utrechtsestraat nog even onder het genot van een drankje alles rustig doorgesproken. Al met al was het een zeer interessante en geslaagde activiteit. Laten we maar hopen dat het herstel van de economie zich inderdaad volgend jaar weer langzaamaan zal inzetten…